Euthanasie

Soms heb ik de indruk dat de voorstanders van een verregaande euthanasie voor minderjarigen gewoon niet (meer) willen luisteren naar tegenstanders, zelfs niet als die met niet-religieuze, gematigde en goed doordachte argumenten aankomen. Dat was althans mijn gevoel na Reyers Laat van gisteren. Filosoof Etienne Vermeersch (voorstander, wat dacht u) ging daar in debat met kinderoncoloog Stefaan Van Gool.

Vermeersch begon op een atypische manier aan zijn betoog, met een emotioneel verhaal over het ondraaglijke lijden van zijn schoonvader en schoonmoeder. Hoe schrijnend ook, dit is toch merkwaardig voor een man die er prat op gaat dat zijn betoog altijd “redelijk” is. Maar goed, niks menselijks is hem blijkbaar vreemd, en dat siert de bijna 80-jarige emeritus.

Vervolgens mocht Stefaan Van Gool zijn argumenten op tafel leggen : naar deze wet is niet alleen geen vraag, de haast waarmee de tekst ervoor zorgt dat er gaten zullen ontstaan, is ook nog eens een voorbeeld van een gevaarlijk spelletje politique politicienne. Op de Brusselse parlementsbanken gaat men te veel uit van de ideale situatie, terwijl die er in de praktijk zelden is. Eerlijk gezegd : als een gerenommeerde kinderoncoloog dit zegt, wie zijn de filosofen en politici dan om de uitgebreide wet haast-je-rep-je door onze strot te duwen.

Vermeersch zat erbij en keek ernaar, zonder echt inhoudelijk op Van Gool in te gaan. Hij probeerde tegengas te geven door er nog op te wijzen dat ook kinderartsen palliatieve sedatie tot aan de dood uitvoeren bij ondraaglijk lijden. « Wat is dan het probleem met euthanasie ? » aldus Vermeersch.

Blijkbaar bestaat er dus bij de voorstanders geen besef van enig ethisch verschil tussen terminale palliatieve sedatie (waarbij uiteindelijk de patiënt zelf mag overlijden) en euthanasie (waarbij het leven van de patiënt actief beëindigd wordt). Ik denk dat er voor de patiënt, de nabestaanden en de behandelende arts een immens verschil is tussen deze twee behandelingswijzen.

We mogen wellicht niet onderschatten welke psychologische impact het actief doden van een patiënt kan hebben op de behandelende arts, zelfs niet wanneer die patiënt « binnen de drie dagen » toch zou overlijden. Mocht ik dokter zijn, ik zou het daar bijzonder moeilijk mee hebben.

Terwijl terminale palliatieve sedatie rust kan brengen en ook het rouwproces geleidelijk aan op gang kan brengen, ligt dat bij actieve levensbeëindiging veel moeilijker voor nabestaanden. Ik weet niet of daar al (psychologisch) onderzoek naar gevoerd is, maar het lijkt me toch wel aangewezen om die vraag toch eerst te stellen en uit te klaren vooraleer palliatieve sedatie en euthanasie gevoelsmatig gelijk te schakelen.

Tot slot : als buitenlandse media over de toekomstige euthanasiewet berichten, dan is dat op zijn zachtst gezegd niet onverdeeld positief. Je kan niet al die berichtgevingen afdoen als conservatief. Immers, als je op de autosnelweg tegen de richting in rijdt, dan zijn niet de anderen de spookrijders.